Leerlingvolgsysteem Spectrovita

Een vraag die vaak aan ons gesteld wordt is: “Hoe houden jullie de ontwikkeling van de studenten bij, zonder vastgestelde leermethodes en (verplichte) toetsen en testen?”. Het antwoord is: door een innovatief leerlingvolgsysteem, genaamd Spectrovita.

Ontwikkeling in het reguliere onderwijs

In het reguliere (bekostigde) basisonderwijs wordt er vaak voor gekozen om de vaardigheden en kennis zoals vastgesteld in de kerndoelen op een planmatige manier over te brengen, door middel van een vastgestelde leermethode. Opdrachten, toetsen, testen e.d. dienen om te checken in hoeverre de aangeboden kennis en vaardigheden bij de leerlingen zijn ‘blijven hangen’. De onderwijsinspectie checkt dan of de gebruikte methode voldoet aan de kerndoelen en of de methode ook daadwerkelijk aan de leerlingen wordt aangeboden.

Kwaliteitseisen aan een particuliere (B3) school

Voor een democratische particuliere school als de onze ligt dat iets anders. De onderwijsinspectie omschrijft het als volgt:

“Daarnaast zijn er scholen die uitgaan van de innerlijke behoeften van kinderen. Er zijn geen vaststaande leerlijnen; kinderen volgen hun eigen ontwikkelingsweg. Dit alternatief voor het algemeen gangbare onderwijs vraagt om een eigen, daarbij passend leerlingvolgsysteem op grond waarvan verantwoord kan worden wat de keuzen van het kind zijn en hoe deze keuzen zich verhouden tot de kerndoelen.” (1) 

Daarnaast stelt de inspectie eisen op het gebied van de ontwikkeling van leerlingen op school. Namelijk:

  • alle onderwijs dient zodanig ingericht te zijn dat leerlingen een ononderbroken ontwikkelingsproces kunnen doorlopen. Dit ononderbroken ontwikkelingsproces moet ook gegarandeerd zijn tussen verschillende onderwijsvormen. Er moet dus sprake zijn van een doorgaande leerlijn;
  • alle onderwijs moet leerlingen voorbereiden op het zelfstandig functioneren in de maatschappij. (1)

Kortom: het is dus voor onze school van belang om een goed leerlingvolgsysteem te hebben, dat aansluit op de eisen die de inspectie stelt, alsook de eisen die wij zelf stellen als democratische school.

Leerlingvolgsysteem Spectrovita

Gelukkig zijn wij niet de eerste democratische school in Nederland en is er al een hele hoop voorwerk verzet door andere pioniers op dit gebied. Zo heeft de oprichtster van Democratische Basisschool De Vallei tevens een nieuw leerlingvolgsysteem laten ontwikkelen, dat speciaal is toegesneden op nieuwe vormen van onderwijs, zoals het democratische onderwijs. Dit leerlingvolgsysteem heet Spectrovita en werkt (in het kort) als volgt:

Leerlijnen
De kerndoelen zijn verkort tot vijftien te beoordelen vakgebieden. Elk vakgebied is uitgewerkt in leerlijnen die afgevinkt kunnen worden als kinderen deze beheersen. Door dit systeem te hanteren is eenvoudig waar te nemen of een kind op onderdelen leeftijdsadequaat functioneert, op onderdelen ‘voorloopt’ of op onderdelen ‘achterloopt’. Een leerkracht kan grafieken van de leerlijnen uitprinten over verschillende perioden. Als de grafieken achter elkaar worden gelegd is te zien of een kind zich ontwikkelt, hoe snel dit gebeurt en op welke gebieden dit gebeurt.

Vaak gaat de ontwikkeling sprongsgewijs. Op het moment dat een kind zich niet lijkt te ontwikkelen, of op een bepaald gebied langdurig stil staat kan er voor de school reden zijn tot extra zorg. Met Spectrovita is dit eenvoudig waar te nemen en te onderbouwen.

Interessemeting
Naast het niveau van de verschillende vakgebieden kan de leerkracht bijhouden hoe de interesse van een kind verdeeld is over de vakgebieden. Ook dit wordt ingevuld door middel van observaties. De leerkracht vinkt af of een kind gemiddelde interesse heeft of meer of minder dan gemiddeld in een bepaald vakgebied. Door de grafieken van de interessemeting en niveaus naast elkaar te leggen kan een beeld verkregen worden of kinderen zich voornamelijk bezig houden met hun talenten of met de dingen die ze moeilijk vinden. (2)

Het leuke van Spectrovita is dat niet alleen de school toegang heeft tot dit systeem, maar ook de student zelf en de ouders kunnen er gebruik van maken, door bijvoorbeeld gebeurtenissen van thuis toe te voegen aan het portfolio of mee te kijken met de ontwikkelingen van de student (zodat daar thuis eventueel ook op kan worden aangesloten). Zo kan optimaal gebruik worden gemaakt van de driehoek school-student-ouders.

Aansluiting bij voortgezet onderwijs

Ten slotte kan ook een soepele overgang naar het reguliere voortgezet onderwijs plaatsvinden, door een goede inschatting te maken van het niveau van de student: “Voor de groepen 7 en 8 kan de school naast de beheersing ook aangeven op welk VO-niveau een kind dit beheerst. Het systeem rekent een gemiddelde uit en geeft in een grafiek een uitstroom advies aan.”(2)

Kortom, ons leerlingvolgsysteem is er klaar voor! Mocht je eens willen weten hoe het praktisch gebruikt wordt, dan kan je dat aangeven tijdens een van onze informatieavonden of een persoonlijk gesprek. Dan loggen we meteen even in en geven we een demo.

(1) Bron: http://www.onderwijsinspectie.nl/binaries/content/assets/publicaties/2008/toezichtkader-niet-bekostigd-primair-onderwijs.pdf
(2) Bron: “Wat is Spectrovita” door Maaike van Mourik

6 juni 2016
Mariska Mouwen-van den Bosch

Een gedachte over “Leerlingvolgsysteem Spectrovita

Reacties zijn gesloten.